Irena Ašmontaitė - Giedrienė Dziecko na Syberii skutej lodem

 

Irena Ašmontaitė-Giedrienė urodziła się w 1935 r. w Šiauliai na Litwie. Ojciec jej był mechanikiem a matka telegrafistką. W 1941 r. cała rodzina zostaje aresztowana, a ojciec odseparowany i osadzony w więzieniu. Matka, która w tym czasie była w ciąży wraz z trojgiem dzieci zostaje deportowana najpierw do Ałtajskiego  Kraju (tam też przyszedł na świat jej braciszek), a po upływie roku na Daleką Północ Syberyjską  pod samym kołem podbiegunowym do Trofimowska nad Morzem Łaptiewów stanowiącego  część  Oceanu Arktycznego. Kiedy matka ciężko zachorowała,  trójka dzieci została umieszczona w sierocińcu.  Irena straciła prawie całą najbliższą rodzinę  w tym regionie syberyjskich mrozów wrogich człowiekowi : najpierw najmłodszego brata, który urodził się w Ałtajskim Kraju, kilka dni po nim zmarła jej mama, a w miesiąc później siostra.

Na skutek straty wszystkich swoich najbliższych przeniesiono ją do sierocińca  do Bołunia położonego w Kraju Jakuckim.  Jej babcia zwraca się do Poliny Siemionownej Żemczużyny, żony Mołotowa, z prośbą o  wydanie zezwolenia na powrót Ireny na Litwę. Pierwsza próba powrotu nie udaje się, albowiem osoba, której powierzono opiekę nad dziewczynką podczas podróży znika z pieniędzmi i zostawia  ją na pastwę losu na lotnisku w Jakucku. Irenie udaje się wrócić na Litwę z innymi sierotami dopiero w 1946 r. Zamieszkuje ze swoją babcią i podejmuje naukę uzyskując dyplom pielęgniarki.